Kamusta, ako si Humi. Sa video na ito, pag-uusapan natin kung ano ba ang Rizal Law, bakit ito naisabatas, ang kahalagahan nito, bakit maraming hindi sumang-ayon dito, at kung relevant pa rin ba ito sa pangaraw-araw nating buhay ngayon. Ang Rizal Law, o ang RA 1425, ay isang batas kung saan mina-mandato ng gobyerno na kailangan lahat ng college o universities sa Pilipinas ay ituro ang buhay at ang mga ginawa ni Rizal, lalo na ang Noli Me Tangere at El Filibusterismo.
Ibig sabihin, kahit private pa yan or public, o kung ano man yung napili at kinukuha mong kurso ngayon, dahil sa RA 1425 o Rizal Law, as long na nasa university ka sa Pilipinas, kailangang ituro sa'yo si Rizal. Ngayon, baka tinatanong mo yung sarili mo kung bakit? Bakit kailangan ko matutunan, at bakit wala akong choice?
Para sagutin 'yan, pakinggan natin yung mismong mga tao sa likod ng batas. Kung bakit sa palagay nila ay kailangan na ituro si Rizal. So 1956, presidente pa si Ramon Magsaysay.
Isang dekada at isang taon na ang lumipas matapos ang WWII. Nung mga time na ito, maraming nationalist policy-makers ang nakakakita na parang nawawala na ang ating Filipino identity. Ibig sabihin, hindi na nagiging interesado, o nagkakaroon ng disconnection o detachment ang mga Filipino sa bansang Pilipinas.
Kaya ayon sa mga mambabatas, ang dapat nating gawin ay magfocus sa pagre-rebuild ng identity na yun at magmove forward. Isa sa mga naisip nila para palakasin ang national hope at pride ng mga Filipino ay sa pamamagitan ng education. Para sa mga nationalist na mambabatas, kung mapapangalagaan natin ang edukasyon ng mga kabataan, at matuturuan natin sila tungkol sa kanilang kasaysayan, magiging matatalino at malalakas silang mga Filipino.
Magkakaroon sila ng strong sense of national identity, na magdadala sa isang malakas at nagkakaisa na Pilipinas. Kaya noong April 3, 1956, Ang senador na si Claro M. Recto, ay nagsubmit ng isang bill sa Senate Commitee of Education.
Ito ang Senate Bill No. 438 o "An Act to Make Noli Me Tangere and El Filibusterismo Compulsary Reading Matter in All Public and Private Colleges and Universities and For other Purposes. " Dahil mahaba ang pangalan niya, tawagin na lang natin itong Noli-Fili Bill.
Sa Noli-Fili Bill, ang dalawang pinakasikat na nobela ni Rizal ay kinakailangang basahin ng bawat Filipino pagdating nila sa kolehiyo. Noong April 17, 1956, Ang senador na si Jose P. Laurel, na head ng Senate Commitee na sinubmitan ni Recto, ay inisponsoran ang Noli-Fili bill at pinresent ito sa mga miyembro ng Upper House.
Ayon kay Laurel, ang layunin ng bill ay upang maipalaganap o mai-disseminate ang mga ideas at ideals ni Jose Rizal. Sinabi niya na mahalaga para sa lahat ng mga Filipino na basahin ang "Noli Me Tangere" at "El Filibusterismo. " They must be taken to heart, for in their pages we see ourselves as a mirror, our defects as well as our strength, our virtues as well as our vices.
Only then would we become conscious as a people, and so learn to prepare ourselves for painful sacrifices that ultimately lead to self-reliance, self-respect and freedom. Ok, maganda pakinggan yung layunin ng bill. Kaso may problema, ayaw ng simbahan.
Kagaya ng RH Bill, ang Noli-Fili bill ay napuno ng kontrobersiya at argumento mula sa Catholic Church at mga conservatives. Ayaw nila itong maipasa. Bakit daw?
Kung babasahin natin ang Noli Me Tangere at El Filibusterismo, makikita natin ang pagci-criticize ni Rizal sa mga ginagawa ng Simbahang Katoliko. Ayon sa simbahan, kung mapapasa daw ito, madi-discredit ng bill ang relihiyon. Ayon pa kay Fr.
Jesus Cavanna, ang mga nobela ay matagal daw na panahon ng naisulat, at ang pagtuturo nito sa kasalukuyan ay mapanganib, dahil maaaring magbigay ito ng hindi tamang mga ideya sa nangyayari ngayon sa Pilipinas. Ito pa ang ilang kritisismo ng Simbahan kung bakit ayaw nilang maisabatas ang Noli-Fili Bill. Una, paano daw mapo-promote ang nationalism kung mas madami pang anti-catholic passages sa Noli Me Tangere kesa nationalistic passages.
Pangalawa, offensive sa katuruan ng simbahan ang dalawang libro. Pangatlo, pwede itong mag-cause ng gulo. Pang-apat, bakit compulsion?
Paano na ang freedom of speech at religious freedom? Bakit kailangan pilitin ang isang tao na basahin ang isang bagay na magci-criticize sa kanilang paniniwala? At pang-lima, oo, masama ang mga prayle noon.
Pero hindi lang mga prayle ang tinitira ni Rizal, kung hindi ang buong institusyon ng Catholic faith. Sobrang kontrobersyal ng bill na ito. Grabe ang debate.
May mga Catholic groups na nag-organize para i-oppose ang bill. Sinabihan si Recto na isa daw siyang komunista. It even comes to the point na isasara daw nang mga Catholic Schools ang kanilang mga eskwelahan kung maipapasa ang Noli-Fili Bill.
Noong April 19, 1956, May isa pang bill na fi-nile. Ang House Bill No. 5561 sa House of Representatives.
Pinamunuaan ito ng dating Congressman na si Jacobo Z. Gonzales. Halos similar lang siya ng Noli-Fili Bill at ganun din yung kinalabasan, cinritize dahil hindi daw constitutional at ino-oppose ang simbahan.
So, anong nangyari? If ayaw ng simbahan, bakit tinuturo ngayon si Rizal? Well, nagkaroon ng kasunduan.
Nagpro-pose si Sen. Laurel ng substitute bill. Una, hindi na lang Noli Me Tangere at El Filibusterismo ang focus ng bill, kung hindi kasama na rin ang ibang mga ginawa ni Rizal.
Pangalawa, if ayaw ng estudyante pwede siyang humingi ng exemption na hindi basahin ang dalawang nobela. Pangatlo, ang unexpurgated version ng Noli Me Tangere at El Filibusterismo ay pwede lamang aralin sa kolehiyo. Kapag sinabi nating unexpurgated version, ito yung original version ng teksto na hindi inedit, hindi cinensored, hindi tinanggalan, hindi binago yung original meaning.
Siguro nagtataka ka kung bakit kontrobersyal itong pagbabasa ng Noli at El Fili. Pwede mong sabihin na binasa ko naman ito nung junior high school ako, at hindi naman siya ganun kalala. Kaya siguro ganun yung pagtingin mo ay dahil ang binasa mong Noli at El Fili ay expurgated versions.
Censored na. Nawala na ang totoong intensyon, na-loss na sa translation. Ayon nga kay Sen.
Laurel, kung hindi babasahin ang original at unedited at uncensored na Noli at El Fili, mawawala ang purpose ng batas. Kaya nung May 12, 1956 at May 14, 1956, kahit grabe pa rin ang oposisyon ng simbahan at mga tumutuligsa ng batas, ang Senate Bill No. 438 at House Bill No.
5561 ay parehas na-napprove sa second reading at sa Lower House. At noong June 12, 1956 nga, saktong Flag Day, pinirmahan ni President Ramon Magsaysay ang batas, na tinatawag na natin ngayong Republic Art 1425 o ang Rizal Law. O sa mahaba nitong pangalan, An Act to Include in the Curricula of All Public and Private Schools, Colleges and Universities courses on the Life Works and Writings of Jose Rizal, particularly his novels Noli Me Tangere and El Filibusterismo, Authorizing the Printing and Distribution Thereof, and for Other Purposes.
Check natin yung content nung Rizal Law. Sa unang page, mababasa natin na, yung sinabi ko kanina, nawawala na ang Filipino identity natin at kailangan itong pagtibayin. Ayon nga kay Jose P.
Laurel, kailangan matutunan ng mga kabataan ang sakripisyong ginawa ni Rizal. By reading and studying Rizal's life, teachings, and writings, the youth will gain confidence, direction, courage, and determination to contribute to the progress of our nation. Ito pa yung ibang sections ng Rizal Law na sa tingin ko ay hindi na kailangan ng narration.
Actually, masakit lang talaga yung lalamunan ko. OK. Yung goal ng Rizal Law can be summarized in three points or sentences.
Una. To rededicate the lives of youth to the ideals of freedom and nationalism, for which our heroes lived and died. Pangalawa.
To pay tribute to our national hero for devoting his life and works in shaping the Filipino character. At pangatlo. To gain an inspiring source of patriotism through the study of Rizal’s life, works, and writings.
OK. Maganda pakinggan yung gustong gawin ng Rizal Law, pero I'll be a devil's advocate here. This is all on paper, check natin yung reality.
Naisabatas ang Rizal Law noong 1956. Ang taon ngayon ay 2023. Ang tanong, may nakita ka bang pagbabago?
67 years na ang lumipas, pero nasunod ba yung mga gustong i-accomplish ng batas? Balikan natin yung tanong kanina. Knowing na ganito ang kinalabasan ng Rizal Law, worth it pa rin bang aralin si Rizal?
And I'll be honest with you, nahihirapan akong sagutin ang tanong na'to. For me, wala akong makitang correct answer. And I think the best way to end this video is to ask you to reflect to this question.
Why study Rizal? O ang mas appropriate yata na tanong ay: should we still study Rizal? And as of this moment, ang pinakatama lamang na sagot dito ay kailangang aralin si Rizal dahil isa siyang batas.
