Herkese merhabalar. Kesirlerle toplama รงฤฑkarma yani matematiฤin en temel konularฤฑndan bir tanesiyle beraber sรผim 10. matematik dersimize geldik ve mesela ลรถyle bir pizzada dรถrt dilime ayrฤฑlmฤฑล bir pizzada bir tane dilimi aldฤฑn diyelim.
Burada da burada gรถrdรผฤรผn gibi 6 dilime ayrฤฑlmฤฑล bir pizza var. Bunlardan da bir tanesini alฤฑyorsun. ลimdi bu ikisinin toplamฤฑ nedir?
Seninle beraber bunu รงรถzmeye รงalฤฑลacaฤฤฑz. Zaten bu ikisinin toplamฤฑnฤฑ biliyoruz. Bu ikisinin toplamฤฑnฤฑ biliyoruz.
Bu ikisinin toplamฤฑ ama farklฤฑ dilimlere bรถlรผnmรผล pizzalarฤฑn toplamฤฑ nasฤฑl hesaplanฤฑr? Sรผper bir ลekilde hesaplayacaฤฤฑz seninle beraber. Burada dikkat etmemiz gereken kavramlar zaten pay.
Paydayฤฑ biliyorsun. Mesela bak 2/5 yazdฤฑฤฤฑm zaman buradaki pay nedir? >> 2 hocam >> harikasฤฑn.
Payda da 5 zaten. Pay 2, payda 5. Payda eลitleme yรถntemine bakacaฤฤฑz seninle beraber.
Burada da sadeleลtirme ve geniลletmeyi รงok iyi bilmen gerekiyor. Mesela bunu 3 ile geniลlettiฤimiz zaman ne yapฤฑyorduk? Her iki tarafฤฑnฤฑ da 3 ile รงarpฤฑyorduk.
2 x 3 e 5 x 3 yapฤฑyorduk. Yani bunu 6/15 diye de yazabiliyorduk. ฤฐลte bu รงevirme bizim iรงin รงok รถnemli.
Bir de modellemelere bakacaฤฤฑz. Mesela 1/2'yi nasฤฑl gรถsteriyorduk? ลรถyle iki parรงa yรผyorduk.
Bu 1 e parรงasฤฑ bu da iki parรงada bir tanesi ลeklinde gรถsterebiliyorduk. Eฤer bunu ลรถyle bir kere daha bรถlersem tak diye ne oluyordu? Aslฤฑnda burada 4 parรงa oluลmuล oluyordu.
Bu artฤฑk 2/4'e dรถnรผลรผyordu gibi farklฤฑ farklฤฑ yรถntemler sana gรถstereceฤim. ลimdi hadi bakalฤฑm kesirlerle toplama iลlemi ile baลlayalฤฑm. Bir kere kesirlerde toplama iลlemi yaparken mutlaka mutlaka รงok รถnemli altฤฑn kuralฤฑmฤฑz var.
Paydalar paydalar mutlaka eลit olmalฤฑ. Mesela 3/7 ile 1/7'yi toplayacaฤฤฑz diyelim. ลimdi dikkat edelim.
Bunlarฤฑn paydalarฤฑ eลit mi? >> Eลit hocam. >> Harikasฤฑn.
Eลit. O zaman dรผnyadaki en basit iลlemi yapacaฤฤฑz. 7 dilimli bir pastanฤฑn 3 dilimi ile 7 dilimli pastanฤฑn bir dilimi toplanฤฑrsa toplam kaรง dilim eder?
>> 4 dilim eder. >> Harikasฤฑn. O zaman 4'รผ buraya yazฤฑyorum.
Aลaฤฤฑda da 7 aynen kalฤฑyor ve payda aynen kalฤฑyor. Kesirlerle toplamada รงฤฑkarmada payda deฤiลmez. Bunu unutma.
Bu รงok รถnemli. O zaman paydalar aynฤฑysa dรผnyadaki en basit iลlem. Ama paydalar farklฤฑysa ne yapacaฤฤฑz?
Paydalar farklฤฑysa paydalarฤฑ eลitlememiz gerekiyor. Peki nasฤฑl eลitleyeceฤiz? ลimdi mesela bunun paydasฤฑ 8, bunun paydasฤฑ 6 diyelim ve bunlarฤฑ toplamak istiyoruz.
Toplamak iรงin ne yapacaฤฤฑz? Paydalarฤฑn aynฤฑ sayฤฑda eลitlenmesi gerekiyor. Peki 8 ve 6 nerede eลitlenir?
Hemen diyorum ki 24'te eลitlenebilir. Yani ben bu kesri 3 ile geniลletirsem bu kesri 4le geniลletirsem bak gel seninle beraber yapalฤฑm. Bir kere 3 ile geniลlettiฤim zaman ลu demek.
5 x 3 yani 15 bรถ 8 x 3 24 yani bu sayฤฑyฤฑ hem bununla hem bununla รงarpฤฑyorum. Kesre dรถnรผลtรผrรผyorum, geniลletiyorum. Artฤฑ diyorum.
Sonra aynฤฑ ลekilde bununla bunu, bununla bunu yani 1 x 4/ 6 x 4 24. Al sana. Bunlarฤฑn paydalarฤฑ aynฤฑ hale geldi.
Tam istediฤim, ilk yaptฤฑฤฤฑm รถrneฤe benzedi. O zaman payda 24 olacak ลekilde bu ikisini toplayฤฑp buraya 19/24 diye yazฤฑyorum. ฤฐลte cevabฤฑmฤฑz bu kadar basit.
Peki tam sayฤฑlฤฑ kesirlerle toplamฤฑ nasฤฑl yapฤฑlฤฑr? Burada da yine payda eลitlenmesi ลartฤฑ var. Yine bakฤฑyoruz.
Diyorum ki ya bunun paydasฤฑ eลit deฤil. O zaman 3ile geniลletiyorum. Diyorum ki 3 ile geniลlettiฤim zaman ne olur?
3 tam aynen kalฤฑr. 1 x 3 3 x 4 12 + 2 tam 5/12 diye yazabiliriz. Ve paydalar aynฤฑ oldu mu?
Oldu. Dolayฤฑsฤฑyla bak burada ลรถyle bir metot var. Normal tam kฤฑsฤฑmlarฤฑ topluyorsun.
Baลa yazฤฑyorsun. 5 tam. Ardฤฑndan normal kesir toplamasฤฑ yapฤฑyorsun.
3/12 ile 5/12'yi toparsak ne eder? 12. Ama yukarฤฑlar toplanฤฑrsa 8/12 eder.
5 tam 8/12 ลeklinde cevabฤฑmฤฑza ulaลabiliriz. Peki baลka bir yรถntem var mฤฑ? Zaten bizim hatฤฑrladฤฑฤฤฑmฤฑz tam sayฤฑlฤฑ kesirlerde birleลik kesre รงevirme yรถntemi vardฤฑ.
Bununla bunu รงarp, yukarฤฑya ekle ve sonuรงta birleลik kesre รงevir. 16/5. Aynฤฑ ลekilde eฤer biz bir tam sayฤฑyla eฤer bir kesri toplamak istiyorsak da bunun iรงin kolay bir yรถntem var.
ลimdi kolay yรถntem ลu aslฤฑnda. ลรถyle yapฤฑyorsun. Bunu bir tam sayฤฑlฤฑ kesir gibi dรผลรผnรผyorsun.
Yani bununla bunu รงarp, yukarฤฑya ekle. 2 kere 7 + 3 yani 17/7 ลeklinde yapabilirsin. Tabii bunun normal yรถntemi de ลu aslฤฑnda.
3/7 ile 2'yi toplarsan aslฤฑnda her bir tam sayฤฑnฤฑn altฤฑnda gรถrรผnmez bir 1 var ve paydalarฤฑnฤฑ eลitleyerek de aynฤฑ sonuca ulaลabiliyoruz. Ama kolay yรถntem ne? Normalde bunu sanki tam sayฤฑlฤฑ kesir gibi birleลik kesre รงevirme yรถntemi.
Peki geldik hemen seninle beraber bir ฤฑsฤฑnma sorumuz var. Tonguรง hafta sonu รถdevinin cuma gรผnรผ 1/3'รผnรผ, cumartesi gรผnรผ 5/8'ini yapmฤฑลtฤฑr demiล. Buna gรถre Tonguรง cumartesi gรผnรผnรผn sonunda รถdevinin kaรงta kaลฤฑnฤฑ bitirmiลtir?
Yani aslฤฑnda bize sorduฤu ลey ลu. 1/3 + 5/8 toplam bitirdiฤi yeri sorduฤu iรงin bunlarฤฑn ikisini toplamamฤฑz gerekiyor. Peki nasฤฑl toplayacaฤฤฑz bu ikisini?
Bir kere payda eลitlememiz gerekiyor. 8 ve 3'รผn eลitlendiฤi yer. Bunu 8 ile geniลletiyorum.
Bunu 3 ile geniลletiyorum. Ne olacak? 8 x 1 8/ 8 x 3 24 + 3 x 5 15/ 3 x 8 24.
Al sana bu ikisini topladฤฑฤฤฑmฤฑz zaman 23/24'รผn neredeyse hepsini bitirmiล. Yani ufacฤฑk bir kฤฑsmฤฑ kalmฤฑล diyebiliriz. Peki ลimdi geldik รงฤฑkarma iลlemine.
รฤฑkarma iลleminin toplama iลleminden hiรงbir farkฤฑ yok. Yine yine ve yeniden paydalar eลitlenmeli. Eฤer paydalar eลit deฤilse mesela burada รงฤฑkarma iลlemi yapacaฤฤฑz.
Paydalar eลit. O zaman hemen paylarฤฑ eลitlememiz gerekiyor. Ne yapacaฤฤฑz?
Bunu 6 ile geniลletirsek 6 x 2 12/18 - 7/18. Bunlar birbirinden รงฤฑkฤฑnca ne olur? 12'den 7 รงฤฑkฤฑnca >> harika.
5 5/18 ลeklinde cevabฤฑmฤฑza ulaลabiliriz. Peki karลฤฑmฤฑza 3 tam 1/2 - 2 tam 2/5 ลeklinde 2 tam sayฤฑlฤฑ kesrin รงฤฑkartฤฑlmasฤฑ geldi. O zaman hemen bunlarฤฑ birleลik kesre รงevireceฤiz.
Nasฤฑl yapฤฑyorduk? Bununla bunu รงarp yukarฤฑya ekle. 3 x 2 6/2 e 7/2 haline geliyor.
Eksi diyorum. Aynฤฑ ลekilde 2 x 5 10 + 2 daha 12/5 haline geliyor. ลimdi sonrasฤฑnda bu ikisini รงฤฑkartacak olursak tabii ki payda iลlememiz gerekiyor.
Bunu 5le geniลletiyorum. Bunu 2 ile geniลletiyorum. 35/10 - 24/10 = 11/10 ลeklinde cevabฤฑmฤฑza ulaลabiliyoruz.
Baลka yรถntemler de var tabii. Mesela tam bozdurma yรถntemi var burada. Mesela ilk baลta bir paydalarฤฑnฤฑ eลitleyelim bunun.
2 ile geniลlettiฤimiz zaman 4 tam 2/6 - 1 tam 5/6 haline geldi. 4'ten 1 รงฤฑkar ama 2/6'dan 5/6 รงฤฑkamaz. O yรผzden buradan 1 tam alฤฑyorum.
Diyorum ki 3 tam. Bu 1 tam aslฤฑnda 6/6 demek. Buna eklenince 8/6 haline geliyor.
Yani 1 tam buraya geliyor รงarpฤฑlฤฑyor. Buna ekleniyor ve - 1 tam5/6 haline geldi. ลimdi bundan sonra รงฤฑkarmak รงok basit.
3'ten 1 รงฤฑktฤฑ 2. 8/6'dan da 5/6 รงฤฑktฤฑ 3/6 ลeklinde cevabฤฑmฤฑza ulaลabiliyoruz. ลimdi mesela tam bir sayฤฑdan 5/4'รผ รงฤฑkarmak istiyorsak mesela burada yapmamฤฑz gereken ลey รงok basit.
Bununla bunu รงarp ve bunu รงฤฑkar kendisinden. Yani 7/4 ลeklinde yapabilir. Mesela 11/2'den de 5'i รงฤฑkartmak istersek de burada aynฤฑ ลekilde bununla bunu รงarpฤฑyoruz.
11'den รงฤฑkartฤฑyoruz ve 11 - 10 = 1/2 haline geliyor diyebiliriz. ลimdi hemen geldik birazcฤฑk sorularฤฑmฤฑza. Manav Osman elindeki 12 kilogram kirazฤฑn รถnce 8/5 kilogramฤฑnฤฑ sonra 4 tam 3/5 kilogramฤฑnฤฑ satmฤฑลtฤฑr demiล.
Buna gรถre manavda kaรง kilogram kiraz kalmฤฑลtฤฑr demiล. O zaman ilk baลta sattฤฑklarฤฑna bakalฤฑm. 8/5 + bir de 4 tam 3/5 kilogramฤฑnฤฑ satmฤฑล.
O zaman ben bunu hesaplayabilmek iรงin, toplayabilmek iรงin ne yaparฤฑm? Aslฤฑnda kolay yรถntem bunu hemen birleลik kese รงevirmektir. 8/5'i aynen yazarฤฑm.
Ardฤฑndan 4 x 5 20 3 daha 23/5 ลeklinde getiririm ve paydalar aynฤฑ olduฤu iรงin zaten 31/5 ลeklinde sattฤฑฤฤฑ miktarฤฑ bulurum. Ondan sonra 12'den de yani esas elinde olan ilk rakamdan da 31/5'i รงฤฑkartmam gerekiyor ki kalan miktarฤฑ bulalฤฑm. eee, kaรง kilogram kiraz kalmฤฑลtฤฑr diye sormuลtu.
ลimdi bunun iรงin de ne yapฤฑyorum? Hemen bunun altฤฑnda gรถrรผnmez bir 1 vardฤฑr diyorum. Bunun paydasฤฑnฤฑ 5 ile geniลletiyorum.
5 ile geniลletirsem 12 x 5 60/5 - 31/5 diyorum ve 29/5 ลekline getirmiล oldum. Ve istersem de bunu tabii tam sayฤฑlฤฑ kesre รงevirebilirim. Peki geldik hemen pekiลtirme sorumuza.
ABC รผรงgeni KLMN karesinin kenar uzunluklarฤฑ yukarฤฑda verilmiลtir demiล. Buna gรถre รผรงgenin รงevre uzunluฤunun karenin รงevresinin uzunluฤundan kaรง ctimetre daha fazladฤฑr? demiล.
ลimdi bir kere รผรงgenin รงevresini hesaplayฤฑp karenin รงevresini hesaplayฤฑp bunlarฤฑ birbirinden รงฤฑkarmamฤฑz gerekiyor. Bir kere hemen รผรงgenin รงevresi nasฤฑl hesaplanฤฑr? Bรผtรผn kenarlarฤฑ toplayarak.
Yani 1/3 + 5/6 + 1/2'yi toplamam gerekiyor. Bunlarฤฑ toplamak iรงin paydalarฤฑnฤฑ eลitlemem gerekiyor. Bunu 2 ile geniลletip bunu 3 ile geniลletirsem paydalar eลitlenir.
Bak 2 x 1 2 x 3 6 + 5/6 zaten olduฤu gibi kalsฤฑn รงรผnkรผ hepsini 6da eลitliyorum. 3 x 1 3 burada da artฤฑ var pardon. 3 x 2 6.
ลimdi bunlarฤฑ topladฤฑฤฤฑm zaman 2 5 7 10/6. Bunun รงevresi nedir? รรงgenin รงevresini bulmuล olduk.
10/6. ลimdi buna bakalฤฑm. 2/5'te aslฤฑnda eee 4 tane var.
Yani 2/5 + 2/5 + 2/5 + 2/5 4 tane kenar aynฤฑ. รรผnkรผ kare bu aslฤฑnda. Kare olduฤu iรงin bรผtรผn kenarlar aynฤฑ.
Topladฤฑฤฤฑmฤฑz zaman paydalar aynฤฑysa รผstlerin hepsini topluyorum 8/5'e diyor. ลimdi bu da karenin รงevresi. Bunun bundan ne kadar fazla olduฤunu sรถylรผyor.
Hemen o zaman ne yapฤฑyoruz? 10/6'dan 8/5'i รงฤฑkartฤฑyoruz. Hemen bakalฤฑm seninle beraber burada ne yapacaฤฤฑz?
Paydalarฤฑ eลitlememiz gerekiyor. Bunu 5 ile geniลletiyorum. Bunu 6 ile geniลletiyorum.
50/ 6 x 5 30 - e 6 48/ 6 x 5 30 yani 2/30 cm daha fazladฤฑr veya metre daha fazladฤฑr diyebiliriz. Peki hemen geldik yeni sorumuza. Burada da bir tartฤฑลฤฑ sorumuz var.
Eลit kollu terazi. Sol kefesinde bir cisim saฤ kefesine ise verilen aฤฤฑrlฤฑklardan ikisi konulduฤunda dengede kalmaktadฤฑr demiล. Tamam.
Bu cismin kรผtlesi aลaฤฤฑdaki hangisi olamaz? demiล. ลimdi tam bir yeni nesil soru.
ลimdi sol kefesine bir tane cisim koyuyoruz. Ne olduฤunu bilmiyoruz. Bir cisim ama saฤ kevesine bunlardan iki tane seรงiyoruz.
Mesela ลu ikisini seรงebiliriz veya ลu ikisini seรงebiliriz veya ลu ve bunu seรงebiliriz. Dolayฤฑsฤฑyla farklฤฑ farklฤฑ seรงenekler olabilir. Hangisi olamaz diye soruyor.
ลimdi bu ikisini seรงseydik mesela 3/4teile 5/9'u toplayalฤฑm. 3/4 + 5/9. Bunlarฤฑ toplamak iรงin ne yapฤฑyorum?
Payda eลitliyorum. Bunu 9'la bunu 4ile geniลletiyorum. Eee, hemen ne yapalฤฑm?
9 x 3 27/36 + 5 x 4 20/36. O zaman 47/36 รงฤฑktฤฑ. 47/36 olabilir.
รรผnkรผ bu ikisini koyarsak bu cismin aฤฤฑrlฤฑฤฤฑ olabilir. Olamaz diye sormuล bize. ลimdi devam ediyorum.
Mesela ลu mavi ลeyleri koysaydฤฑk ลu ikisini ลu ikisini koysaydฤฑk mesela 5/9'la 1/6'yฤฑ koysaydฤฑk bunu eee nerede eลitlerim? 6 x 9 54 bence 36'da eลitlenim. Bu 4ile geniลletiyorum.
Bunu 6 ile geniลletiyorum. 20/36 + e 6/36 yani 26/36. ลฤฑklarda yok gibi gรถzรผkse de bunu sadeleลtirdiฤimiz zaman 2 ile her iki tarafฤฑ 2'ye bรถldรผฤรผmรผz zaman 13/1 รงฤฑkฤฑyor.
Bu da olabilir. ลimdi devam ediyorum. Diฤer seรงeneฤim ne?
ลu ikisi bir bu bir bu. Yani 3/4le bunu da buraya yapayฤฑm. 3/4 ile 1/6'yฤฑ toplamak.
Bunlarฤฑ da 12'de eลitleyebilirim. Bunu 3 ile geniลletiyorum. Bunu 2ile geniลletiyorum.
3 x 3 9/12 + 2/12 yani 11/12. 11/12 de olabilir. O zaman cevabฤฑmฤฑzฤฑn eee olmayan seรงeneฤin B seรงeneฤi olduฤunu sรถyebilir.
รรผnkรผ baลka bir olasฤฑlฤฑk yok. Ya bu ikisi, ya bu ikisi, ya da bu ikisi. Baลka bir seรงenek yok.
Ve ลimdi hemen รถdevini vermek istiyorum. Bir kere sรผper bir ลekilde ilerliyoruz. Veri gรถrselleลtirme รถzetlemeyi yaptฤฑk.
ฤฐstatistik konusunu yaptฤฑk. Ondalฤฑk gรถstereyim. Uzunluk รถlรงme bรผmleri.
ลimdi de kesilerde toplama รงฤฑkarmayฤฑ seninle beraber yaptฤฑk. 50 soru รถdevim var. รรผnkรผ รถnemli bir konu bu Tong ลan Beyim.
Dinamo kitabฤฑmฤฑzdan dinamo kitabฤฑmฤฑzdan T3839 hemen gรถstermek istiyorum sana burada eee buradaki sorulardan da hatta toplama รงฤฑkarma. Bu konu รงok รถnemli olduฤu iรงin รงok fazla test koyduk. Buradan 41 teste hatta bu aรงฤฑk รผรงlรผ sorular Tomuลan Beyim.
Buradaki bu soru birazcฤฑk challenge. Bu soru da challenge. Onu da sรถylemek istiyorum.
Bu iki soruda birazcฤฑk zorlanabilirsin. Ve aynฤฑ zamanda tรผm dersler kitabฤฑmฤฑzdan da T11 T12 ama matematik kฤฑsmฤฑnฤฑ aรงtฤฑฤฤฑn zaman kesirlerde toplama รงฤฑkarma ile alakalฤฑ bu tรผp sorusu birazcฤฑk kazฤฑktฤฑr haberin olsun. Bir de Tongu ลelen beyim 12.
Viteste de buradaki pizza sorusu eee dikkatli รงรถz. รรผnkรผ burada bir hata yapabilirsin diyorum. Ve aynฤฑ zamanda Zoru bankasฤฑndan da T11 ve T12'yi yapmanฤฑ istiyorum.
Burada uzunluk รถlรงmeden sonra keseler toplama รงฤฑkarma ve aynฤฑ zamanda buradaki traktรถr sorumuz zor bir soru. Onu da sรถylemek istiyorum. Buradaki T12 testinin iรงerisindeki.
Hadi bakalฤฑm o zaman. รdevlerini de verdik. ลimdi devam edelim konumuza.
Sayฤฑ doฤrusunda toplama รงฤฑkarma. Bundan sonrasฤฑ aslฤฑnda daha basit. Bak 1 ile 1/4'รผ toplayacaฤฤฑz.
Diyeceฤiz ki 1 nedir aslฤฑnda? Paydasฤฑnda gรถrรผnmez bir 1 olduฤu iรงin 4le geniลlettiฤimiz zaman 4/4 1 deฤil midir Allah aลkฤฑna? O zaman 4/4 1 olduฤu iรงin yani ลurasฤฑ 1 olduฤu iรงin burasฤฑ 0.
Buradan ilk baลta 0'dan buraya geliyoruz. Ardฤฑndan da 1/4 daha gidiyoruz. รรผnkรผ her bir aralฤฑk 1/4.
Burada 1/4 daha gidiyoruz ve sonuรง da aslฤฑnda 5/4 oluyor ลeklinde alttan gรถsteriyoruz sonucu. Mesela 2/3'ten 1/2'yi รงฤฑkartacaฤฤฑm. ลimdi ben bunlarฤฑn paydasฤฑna eลitlemem gerekiyor.
Bunu 2 ile bunu 3 ile geniลlettiฤim zaman aslฤฑnda burasฤฑ 4/6 - 3/6 oluyor. O zaman 4/6'ya bir gidiyorum. Sonrasฤฑnda 3/6 รงฤฑkartacaฤฤฑm.
3 adฤฑm daha geri geleceฤim. Ve son durumda cevabฤฑ ลรถyle farklฤฑ renkte gรถsterelim. Cevabฤฑ da ลu ลekilde 1/6 ลeklinde modelleyerek bulmuล oldum.
1/6 mesela bunun cevabฤฑ da 5/4. ลimdi devam ediyorum. Bir de bu modellemelerde kutu modellemeleri var.
Bak 1/2 ile 3/8'i toplayacaฤฤฑz. ลimdi 1/2 burada, 3/8 burada. Bunlarฤฑn aynฤฑ parรงa sayฤฑsฤฑnda olmadฤฑklarฤฑnฤฑ gรถrebiliriz.
O zaman ben 1/2'yi de 4le geniลlettiฤim zaman aslฤฑnda 4/8 haline geliyor ya iลte o zaman 8de 4'รผnรผ alacaฤฤฑm. Yani ลurayฤฑ alฤฑyorum bak ลurayฤฑ tarฤฑyorum. 4 parรงasฤฑnฤฑ tarฤฑyorum.
8'den 4'รผnรผ tarฤฑyorum. ลimdi 8'den 4ile 8'den 3'รผ toplarsak eฤer 8de 7 รงฤฑkar. Neredeyse hepsini taramฤฑล oluyoruz Tonguรง evladฤฑm benim.
ve 7/8 ลeklinde de cevabฤฑmฤฑza ulaลฤฑyoruz. ลimdi รงฤฑkarma iลlemindeki modelleme de kutu yรถntemiyle gรถsterebiliriz. Mesela 2/3'ten 1/4'รผ รงฤฑkartacaฤฤฑz.
ลimdi ben bunlarฤฑn aynฤฑ paydaya getirebilmek iรงin bunu 4'ile bunu da 3 ile geniลlettiฤim zaman bu aslฤฑnda 8/12 - burasฤฑ da 3/12 haline geliyor. ลimdi 8'den 3'รผ รงฤฑkartacaฤฤฑm. O zaman 8/1 1 2 3 4 5 6 7 8 Evet.
ลuraya kadar tanamam gerekiyor. ลuraya kadar tanฤฑmam gerekiyor. Bu 8iz parรงadan.
8iz parรงadan. Burada da 3 parรงa var. Parรงayฤฑ รงฤฑkarmam gerekiyor.
8 parรงadan 3 parรงa รงฤฑkarsa kaรง parรงa kalฤฑr? >> 5 parรงa hocam. >> Harikasฤฑn.
5 parรงa. Bravo diyorum sana. Ve 5/12 ลeklinde cevabฤฑmฤฑza ulaลabiliyoruz.
Bunu da kutu modeliyle gรถsterebiliyoruz. Peki hemen bir soru. Bir รงiftรงi tarlasฤฑnฤฑn yarฤฑsฤฑna sebze ekecektir.
Sebze ekecek alanฤฑn 3/10'unda domates, 2/5'ine biber, geriye kalan alanda patlฤฑcan ekecektir. Buna gรถre patlฤฑcan ekilecek alanฤฑn tarlanฤฑn alanฤฑnฤฑn kaรงta kaรงฤฑ olduฤunu modellemeyle bulalฤฑm demiล. ลimdi 3/10'u gรถsterelim senle.
B 3 tane eee 10 parรงadan 3 tanesini boyuyorum. 3 tanesini boyuyorum. 2/5'i gรถsterelim.
Burada da 5 parรงadan iki tanesini boyuyorum. Sonra diyorum ki bunlarฤฑn paydฤฑna eลitleyelim. Bunu 2 ile geniลlettiฤim zaman bu 4/10 haline geldi.
O zaman burada 4/10 parรงa yani aslฤฑnda aynฤฑ ลeyi รงiziyorum. Sadece daha fazla bรถlmeye ayฤฑrdฤฑm. Burada 3/10 parรงa.
ลimdi bu ikisi birbirine eklenirse ne olur Allah aลkฤฑna? Toplam kaรง parรงa olur? >> 7 parรงa hocam.
>> Harika. 7 parรงa oldu. 4 5 6 7.
Evet 7 parรงa oldu. Bunlarฤฑn hepsini bรถyle boyadฤฑm. Peki ardฤฑndan ne oldu?
7/10 ลeklinde. Aslฤฑnda biz neyi bulduk? Domates ve biber ekileni bulduk.
Geriye kalan alana da patlฤฑcan ekecektir. Yani ลu geriye kalan ลu kadar parรงaya e patlฤฑcan ekecektir. Tarlanฤฑn alanฤฑnฤฑn kaรงta kaรงฤฑdฤฑr?
O zaman zaten 3/10 olduฤunu net gรถrebiliyoruz. Peki hemen รถdevimizden bir soru. Aลaฤฤฑdaki tabloda eลit sayฤฑda รถฤrenci sayฤฑsฤฑ olan 3 okulun kaรงta kaรงฤฑnฤฑn kฤฑz veya erkek olduฤu verilmiลtir?
Buna gรถre a yerine gelecek kesirler a + b - c kaรงtฤฑr? demiล bize. ลimdi hemen bakฤฑyorum.
2/5'i kฤฑz, geriye kalanฤฑ erkek olmak zorunda. Dolayฤฑsฤฑyla 3/5'tir. Yani 5/5 de tamamฤฑ modelleme gibi dรผลรผnรผrsek eฤer bunun 5/5 deile tamamฤฑ 1 2 3 4 parรงaya burasฤฑ kฤฑzsa geriye kalan erkektir.
3/5 1/4'รผ kฤฑzsa ลimdi 4 parรงa var. 1 2 3 4 Bu bu kadar kฤฑzฤฑsa geriye kalan 3/4 erkektir kฤฑzdฤฑr pardon bu erkekse bu kฤฑzdฤฑr. 2/3'รผ kฤฑzsa hemen 3 parรงa diyeim bunun 2/3'รผ kฤฑzmฤฑล geriye kalan erkektir.
Yani 1/3. E ne soruyor bize? A + B - C.
Yani 3/5 + e 3/4 - 1/3'รผ soruyor. Bรผtรผn paydalarฤฑ eลitlemem gerekiyor. Bรผtรผn paydalarฤฑ eลitleyebilmek iรงin bunlarฤฑn hepsi e 5 4 20 60'ta eลitlenir.
Bunu 12 ile geniลletiyorum. Bunu 15 ile geniลletiyorum. Bunu da 20 ile geniลletiyorum.
Birazcฤฑk zor bir sayฤฑlarmฤฑล gerรงekten de. O zaman 36/60 + e 45/ 60 - 20/60 diyorum ve son durumda da aslฤฑnda 61/60 รงฤฑkฤฑyor. Cevabฤฑmฤฑzฤฑn C seรงeneฤi olduฤunu sรถyleyebiliriz.
Hemen bir yazฤฑlฤฑ sorumuz var. Yukarฤฑdaki ลekilde bir havuzun etrafฤฑndaki รผรง ลemsiye arasฤฑndaki uzaklฤฑklar verilmiลtir. Buna gรถre ลemsiyeler arasฤฑndaki uzaklฤฑklarฤฑn toplamฤฑnฤฑn kaรง metre olduฤunu bulunuz demiล.
ลimdi bunlarฤฑn hepsinin toplamฤฑnฤฑ soruyor. 4 tam 1/3 + 5 tam 5/6 + 6 tam 1/2. Ben bunlarฤฑ yapabilmek iรงin bรผtรผn paylarฤฑnฤฑ bir eลitleyeyim bakalฤฑm.
Bunu 2 ile geniลlettiฤim zaman 2/6 eder. Bunu 3 ile geniลlettiฤim zaman 3/6 eder. Bak bรผtรผn paylar eลitlendi.
ลimdi artฤฑk ne yapabilirim? Bรผtรผn e tam kฤฑsฤฑmlarฤฑ toplarฤฑm. Bunlarฤฑ toplarฤฑm.
Ne eder? 9. Bu diฤer kฤฑsฤฑmlarฤฑ da paydada 6 olacak ลekilde 2 5 7 3 daha 10/6 eder.
ลimdi 10/6'yฤฑ dรผลรผndรผฤรผn zaman birleลik kesir gibi รงฤฑktฤฑ. O zaman ne yapฤฑyor ben? Bunu bunu รงarp buraya ekle kuralฤฑndan.
Bunun aslฤฑnda 90 + 10 100/6 olduฤunu bulaลabilirim. 100/6'yฤฑ da istersem yine tam sayฤฑlฤฑ kesre รงevirebilirim diyorum. Bu ลekilde de bฤฑrakabilirim cevabฤฑ diyorum.
Peki hemen size ลunu sรถylemek istiyorum Tongu ลeran Beyim. Bir kere iki kiลiye dershane hediyemiz var. 4 kiลiye Tonguล pas hediyemiz var.
Ve e diฤer hediyelerimiz de burada. Tonguรง nasฤฑl veriyoruz bu hediyeleri? Kanalฤฑmฤฑza abone olursan, bu videoyu like edersen ve aรงฤฑklamadaki linki doldurursan sen de bu รถdรผllerde รงekiliล hakkฤฑnda kazanฤฑyorsun.
Hadi bakalฤฑm bir sonraki dersimde gรถrรผลmek รผzere.